De wereld van de Tillandsia's

Door: Erik Lievens, Aquarianen Gent
Bron: Maandblad van Aquavo, Purmerend

Wij hebben het meestal al gehad over waterplanten in ons aquarium waarbij wij, als aquarianen, de liefhebbers van een terrarium of paludarium soms in een hoek drummen. Daarom wil ik wat neerpennen over een heel bijzondere groep van planten, namelijk de Tillandsia's.

Tillandsia’s hebben net als de orchideeën iets mythisch over zich. In de handel kan men Tillandsia plantjes kopen die gekleefd of met andere middelen gehecht zijn op één of ander substraat, zoals op grote slakkenhuizen, kienhoutwortels of zelfs op stukken marmer. Afhankelijk van het soort substraat kan deze duur uitvallen. Aangezien wij als aquarium- of terrariumliefhebber voorstander zijn om het zo natuurlijk mogelijk te houden, geven wij onze voorkeur aan soorten houtwortels.

Indien de plantjes in de loop van hun groei niet verknoeid zijn bij het transport of een verkeerde behandeling hebben ondergaan in de verkooppunten, bestaat de mogelijkheid dat mits een goede verzorging, deze Tillandsia’s zich zullen voortplanten. Dit gebeurt zeer traag. Wij moeten hen zeker de tijd gunnen om door te groeien. Spijtig genoeg ontbreekt in de winkel vaak de naam van de Tillandsia soort. Het verzorgen van deze plantjes is verschillend al naargelang de soort. Het is een beetje te vergelijken met de aankoop van onze aquariumplanten, deze worden ook niet altijd bij naam of de bij juiste naam vermeld. Het is aan te raden om de Tillandsia planten aan te kopen in de vakhandel of bij handelaren die met deze soorten kweken. Soms worden deze te koop gesteld in een souvenirwinkel op sierlijk ogende decoratiematerialen, maar dit staat niet altijd borg voor de kwaliteit van het plantje zelf. Ik zeg altijd… elk zijn specialiteit. Wij kopen immers ons vlees ook niet bij de bakker.

Waar wij vooral moeten op letten, willen wij deze Tillandsia’s in optimale conditie houden, is voldoende licht en nog eens licht. Zoals onze aquariumplanten ook voldoende licht moeten hebben in functie van hun fotosynthese, hechten Tillandsia’s ook heel veel belang aan de lichtomstandigheden. Doen deze plantjes het niet goed, dan is dit veelal te wijten aan te weinig licht.

Er zijn soorten die in de zomer, onderhevig aan de volle zon, hun gading vinden. Enkele, waaronder de Tillandsia lindelii kunnen in een bloempot gehouden worden. Voor deze soort mag de temperatuur in de winter niet beneden de 10 graden Celsius dalen. Voor andere soorten zoals de Tillandsia multicaulus, de T. argentea, T. brachycaulos, T. bullosa mag dit niet onder de 15 graden Celsius gaan.

Deze soorten kunnen zich beter aanpassen aan hun leefomgeving. Waar wij zeker moeten op letten is dat deze plantjes niet mogen blootgesteld worden aan grote temperatuurschommelingen. Plaats bijvoorbeeld gecultiveerde planten die gehouden werden in een koele omgeving, niet in een ruimte met zomerse temperaturen. Het kan ook geen kwaad om ze tijdelijk te laten groeien in de open lucht, bijvoorbeeld op takken van bomen.

Het onderhouden van deze plantjes is niet zo moeilijk. Afhankelijk van de soort kan men ze één keer per dag benevelen als de temperatuur van de omgeving ongeveer 20 graden Celsius bedraagt. Het beste doen wij dit in de loop van de avond. Als de plantjes in de winter op een frisse plaats worden gehouden benevelen wij deze om de twee dagen, het liefst bij het ochtendgloren. U kunt gerust op vakantie vertrekken, want Tillandsia’s kunnen voor een periode volledig met rust gelaten worden zonder er iets aan te doen. Zij zullen niet wegkwijnen. Komt u terug uit verlof begin niet onmiddellijk met de normale onderhoudsprocedures. Doe dit geleidelijk aan. Voor het benevelen gebruik hetzij regen-, osmose- of gedemineraliseerd water. Deze plantjes houden niet van kalkhoudend water. Ook kalkhoudende substraten moeten geweerd worden. Wilt u deze plantjes meststof toedienen, doe dit dan onder de vorm van een vloeibare meststof die men ook gebruikt voor orchideeën a rata van een halve dosis om de vier weken. Het hoeft niet, maar het mag.

Tillandsia soorten behoren tot de groep van de Bromeliafamilie en bloeien, afhankelijk van de soort, tussen één en vier jaar. Eenmaal de bloem is uitgebloeid sterft het plantje af, soms na een lange periode.

Om te houden in een terrarium of paludarium zijn Tillandsia soorten zeer dankbare planten. Vooral in een paludarium gedijen deze plantjes uitstekend door de vochtige omgeving.